काठमाडौँ । मध्यपूर्वमा जारी द्वन्द्व ऊर्जा पूर्वाधारमाथि लक्षित आक्रमणसँगै झन् गम्भीर बन्दै गएको छ।
कतारको प्रमुख ग्यास केन्द्र रस लाफान औद्योगिक सहरमा इरानले गरेको आक्रमणपछि लागेको आगो नियन्त्रणमा आए पनि तरलीकृत प्राकृतिक ग्यास (एलएनजी) उत्पादनमा ठूलो क्षति पुगेको जनाइएको छ। यसले विश्व ऊर्जा आपूर्तिमा थप अनिश्चितता सिर्जना गरेको छ।
कतारको गृह मन्त्रालयका अनुसार आगलागी नियन्त्रणमा लिइए पनि क्षेत्रलाई पूर्ण रूपमा सुरक्षित बनाउने काम जारी छ।
यसैबीच, इरानले आन्तरिक अशान्तिका क्रममा प्रहरी अधिकारीको हत्या र संयुक्त राज्य अमेरिका तथा इजरायलको पक्षमा काम गरेको आरोपमा तीन जनालाई मृत्युदण्ड दिएको जनाएको छ। प्रतिक्रिया स्वरूप कतारले केही इरानी कूटनीतिज्ञलाई २४ घण्टाभित्र देश छोड्न आदेश दिएको छ।
तनाव बढ्दै जाँदा अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले कतारको ग्यास पूर्वाधारमा थप आक्रमण भए इरानको दक्षिण पार्स ग्यास क्षेत्र नै ध्वस्त पार्ने चेतावनी दिनुभएको छ। यता, इरानले पनि आफ्ना ऊर्जा संरचनामाथि आक्रमण भए खाडी क्षेत्रका तेल–ग्यास उद्योग पूर्ण रूपमा नष्ट गर्ने प्रतिक्रिया दिएको छ।
क्षेत्रीय शक्तिहरू पनि सक्रिय बन्दै गएका छन्। साउदी अरेबियाले आवश्यक परे सैन्य कदम चाल्न सक्ने संकेत दिएको छ भने संयुक्त अरब इमिरेट्सले मिसाइल अवरोधका क्रममा खसेका भग्नावशेषका कारण आफ्ना केही ग्यास सुविधा बन्द गर्नुपरेको जनाएको छ। होर्मुज जलडमरू नजिकै एक जहाजमा प्रक्षेप्य लागेर आगलागी भएको खबरले अन्तर्राष्ट्रिय जलमार्गको सुरक्षामा चिन्ता थपेको छ।
द्वन्द्वको असर हवाई सेवामा पनि देखिएको छ। क्याथे प्यासिफिकले दुबई र रियादका उडानहरू अप्रिल अन्त्यसम्म स्थगित गरेको छ। फ्रान्सका राष्ट्रपति इमानुएल म्याक्रोनले ऊर्जा र पानीजस्ता नागरिक पूर्वाधारमाथि आक्रमण रोक्न अन्तर्राष्ट्रिय पहल आवश्यक रहेको बताउनुभएको छ।
स्थलस्थितिमा पनि हिंसा जारी छ। इजरायलमा इरानी मिसाइल आक्रमणमा एक जनाको मृत्यु भएसँगै मृतक संख्या १५ पुगेको छ। वेस्ट बैंकमा मिसाइलको भग्नावशेष खस्दा तीन प्यालेस्टिनी महिलाको ज्यान गएको छ भने केही घाइते भएका छन्, जसमा एकको अवस्था गम्भीर रहेको बताइएको छ।
यसैबीच इराकमा इरान समर्थित कातेब हिजबुल्लाह समूहले केही सर्तसहित अमेरिकी दूतावासमाथि आक्रमण अस्थायी रूपमा रोकेको जनाएको छ। उता, कुवेतले हिजबुल्लाहसँग सम्बद्ध १० जनालाई महत्वपूर्ण पूर्वाधारमाथि आक्रमणको योजना बनाएको आरोपमा पक्राउ गरेको छ।
युद्धकै क्रममा इजरायलले वरिष्ठ इरानी अधिकारीहरूलाई लक्षित आक्रमण जारी राख्ने जनाएको छ। इरानी गुप्तचर मन्त्री इस्माइल खातिबको हत्या भएको दाबी गर्दै यस्तो अभियान नरोकिने स्पष्ट पारिएको छ। यस सन्दर्भमा इरानका सर्वोच्च नेता मोजताबा खामेनीले आक्रमणमा संलग्न पक्षलाई कडा चेतावनी दिनुभएको छ।
यसबीच रियादमा फेरि विस्फोट सुनिएको छ भने ग्यास प्लान्टतर्फ गइरहेको ड्रोन नष्ट गरिएको बताइएको छ। द्वन्द्वको प्रभाव विश्व अर्थतन्त्रमा पनि परेको छ। अमेरिकी फेडरल रिजर्भले आर्थिक अनिश्चितता बढेको उल्लेख गर्दै मुद्रास्फीतिको अनुमान बढाएको छ र ब्याजदर यथावत राखेको जनाएको छ।
प्रकाशित: बिहिबार, चैत्र ०५, २०८२
सम्बन्धित खवर
